استادیار گروه ارتباط تصویری، دانشکده هنر، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران.
10.22034/jivsa.2025.562411.1139
چکیده
مسئلهی محوری این پژوهش آن است که چیدمانهای دیجیتال تعاملی «من در تو هستم» اثر داگ ایتکن و «اتاق باران» از گروه رندم اینترنشنال، چگونه سازوکارهای ادراک و بازآفرینی زمان را در بستری غیرخطی و چندحسی فعال میکنند و این تجربهی زمانی در پرتو رویکردهای نظری پل ریکور و ماریلور رایان چه دلالتهایی مییابد؟ این پژوهش باهدف بررسی و تحلیل تجربهی زمانی در این دو چیدمان برجسته به دنبال پاسخ به سه سؤال اصلی است: (۱) چگونگی بازنمایی زمان در این چیدمانها، (۲) نقش مخاطب در شکلدهی تجربهی زمانی، و (۳) ارتباط تجربهی زمانی با نظریههای روایی معاصر.برای تحلیل این تجربیات زمانی، از نظریههای فلسفی پل ریکور و نظریههای روایت ماری-لور رایان استفادهشده است. روش پژوهش مبتنی بر تحلیل کیفی عناصر بصری، صوتی و تعاملی این آثار است. نتایج نشان داد که در هر دو چیدمان، تجربهی زمانی نه از مسیرهای خطی و زبانمحور سنتی، بلکه از طریق ساختارهای غیرخطی، مبتنی بر مشارکت و ادراک چندحسی مخاطب شکل میگیرد. در چارچوب نظری ریکور، مرحله نخست میمسیس1 (پیشتفسیر) در مواجهه اولیه مخاطب با فضای اثر محقق میشود؛ مرحله دوم (تولید روایت) در ترکیب چندرسانهای و تولید روایت غیرخطی نمود مییابد؛ و در مرحله سوم (بازتفسیر)، مخاطب با بازخوانی و بازتعریف تجربه زمانی، به معناآفرینی فعال دست میزند. از سوی دیگر، نظریه رایان با تأکید بر روایتمندی چندلایه، غیرخطی و تعاملی، در تبیین چگونگی مشارکت بدنمند مخاطب در ساخت زمان، نقشی کلیدی ایفا میکند. در «من در تو هستم»، تجربه زمان بیشتر بر حافظه و تصویر استوار است، در حالی که در «اتاق باران»، زمان بهواسطه کنش فیزیکی و توقف در لحظه بازآفرینی میشود.در نهایت، این تحلیل نشان داد که چیدمانهای دیجیتال با گسستن از الگوهای روایی خطی و تکیه بر مشارکت بدنمند مخاطب، شیوهای نوین از ساخت و ادراک زمان را پیش مینهند.
مختاری دهکردی,راضیه . (1404). تحلیل تجربهی زمانی در چیدمانهای دیجیتال «من در تو هستم» و «اتاق باران» با رویکرد پل ریکور و ماری-لور رایان. نشریه مطالعات بینرشتهای هنرهای تجسمی, 4(9), 48-67. doi: 10.22034/jivsa.2025.562411.1139
MLA
مختاری دهکردی,راضیه . "تحلیل تجربهی زمانی در چیدمانهای دیجیتال «من در تو هستم» و «اتاق باران» با رویکرد پل ریکور و ماری-لور رایان", نشریه مطالعات بینرشتهای هنرهای تجسمی, 4, 9, 1404, 48-67. doi: 10.22034/jivsa.2025.562411.1139
HARVARD
مختاری دهکردی راضیه. (1404). 'تحلیل تجربهی زمانی در چیدمانهای دیجیتال «من در تو هستم» و «اتاق باران» با رویکرد پل ریکور و ماری-لور رایان', نشریه مطالعات بینرشتهای هنرهای تجسمی, 4(9), pp. 48-67. doi: 10.22034/jivsa.2025.562411.1139
CHICAGO
راضیه مختاری دهکردی, "تحلیل تجربهی زمانی در چیدمانهای دیجیتال «من در تو هستم» و «اتاق باران» با رویکرد پل ریکور و ماری-لور رایان," نشریه مطالعات بینرشتهای هنرهای تجسمی, 4 9 (1404): 48-67, doi: 10.22034/jivsa.2025.562411.1139
VANCOUVER
مختاری دهکردی راضیه. تحلیل تجربهی زمانی در چیدمانهای دیجیتال «من در تو هستم» و «اتاق باران» با رویکرد پل ریکور و ماری-لور رایان. نشریه مطالعات بینرشتهای هنرهای تجسمی. 1404;4(9):48-67. doi: 10.22034/jivsa.2025.562411.1139